๑๐ ทรงจำกับนายกสมนึกเกตุชาติแห่งเมืองนคร

NakornLordMayorSomnuek

(20260415_4 เพื่อแผ่นดินเกิด)

ชื่อ #สมนึกเกตุชาติ นี้อยู่คู่เมืองนครมานานหลายทศวรรษ

จนผ่านวัย ๘๖ ปีนี้ที่ลาจาก

เฉพาะเป็น #นายกเมืองนคร ก็ ๓๐ ปี

ตั้งแต่ปี ๒๕๒๘ ที่พวกเราเริ่มเปิด #นาครบวรรัตน์

โดยผมได้ร่วมงานอย่างใกล้ชิดอยู่ ๕ ปี

ในฐานะผู้ใต้บังคับบัญชาในฐานะข้าราชการส่วนท้องถิ่น

มีหลายความทรงจำต่อท่านที่ขอยกมาสัก ๑๐ ข้อ

๑) ท่านเป็น #หนึ่งในคนหัวก้าวหน้าของเมืองนคร ในขณะนั้น

เพราะนอกจากการประกอบอาชีพ มีโรงเรียนแล้ว

ยังก่อตั้งและดำเนินกิจการหนังสือพิมพ์ท้องถิ่นที่ก้าวหน้ามากชื่อ #เมืองใต้

อ. บุญเสริม แก้วพรหม ที่ผมนับถือก็มีงานลงในเมืองใต้เสมอ ๆ

ที่จำได้ คุณตา #ขุนบวรรัตนารักษ์ ก็ได้รับการชวนและร่วมถือหุ้นก่อตั้งกับนายกด้วย

ส่วนท่านอาจารย์ สายสวาท เกตุชาติ เป็น #นิสิตเก่าจุฬา รุ่นน้องของน้าพา

มีความสนิทสนมกับน้าพา ยุพา บวรรัตนารักษ์ 

รวมทั้ง #แม่รัตนา ของพวกเรามาก

ร่วมงานด้านสังคมในเมืองนครมากมาย

๒) ใน #ทางการเมือง นายกสมนึกมีความมุ่งมั่นโดดเด่นมากในการพัฒนาเมืองนคร

แม้งานการเมืองระดับชาติจะไปไม่ได้ตามเป้า

แต่ในระดับเมืองนคร นอกจากไต่อันดับขึ้นมาเป็นหัวหน้าทีมสมนึก จรูญ บุญส่ง

แล้วสืบต่ออย่างยาวนานจนแม้ขณะนี้นายกโจก็ยังใช้ชื่อทีมสมนึก

ลุง #นิเวศน์เกตุชาติ พี่ชาย ก็ยังเป็นหลักสำคัญที่สภาจังหวัดนคร

ที่มีบารมีมากในเมืองนครอยู่ระยะใหญ่

๓) เหตุการณ์สำคัญของบ้านเมืองขณะหนึ่ง

ถึงขั้นเกิดการในท่วงทำนองรุนแรงจากของตำรวจนครที่นำโดย ผกก.สรรเพชญ

จนถึงขั้นสร้าง #ศาลหลักเมือง เพื่อแก้ปมตามที่เชื่อ

ที่ต้องนับถือน้ำใจของนายกมาก

เมื่อศาลหลักเมืองไร้คนดูแลให้เป็นระเบียบเรียบร้อย

ในนามของเทศบาล ท่านก็รับมอบไว้ดูแลจนเป็นระเบียบเรียบร้อยตามลำดับมา

๔) สำหรับผมเมื่อเลือกโอนย้ายจากกรมควบคุมโรคติดต่อ

มาเป็น #หมอเทศบาลนคร ท่านก็รับทันที

พร้อมกับมอบหน้าที่ให้เป็น #ผู้อำนวยการกองสาธารณสุข อยู่ ๕ ปี

ด้วยนโยบายง่าย ๆ ว่า ให้หมอทำอะไรได้หมดตามที่หมอคิดจะทำ

ขณะนั้น #กองสาธารณสุข ต้องดูแล ๕ เรื่อง

ประกอบด้วย (๑) งานส่งเสริมป้องกันและรักษาพยาบาลที่สุขศาลา หอนาฬิกา กับ (๒) ออกหน่วยอนามัยโรงเรียนเทศบาลทั้งหมด รวมทั้งออก (๓) งานอนามัยเคลื่อนที่และสาธารณสุขมูลฐาน (๔) งานรักษาความสะอาด (๕) งานสุขาภิบาลและอนามัยสิ่งแวดล้อม

แบบว่าต้องดูแลทุกถนนรนแคม ส้วม ตลาด โรงงาน แผงลอย กองขยะ ยันชุมชนชาวบ้าน เด็กเกิดใหม่ โรงเรียน เรือนจำ และสุขศาลา

ถามว่าวันหนึ่ง ๆ ต้องบริการดูแลคนไม่รู้เท่าไหร่

เฉพาะที่สุขศาลาก็วันละเป็นร้อยคน

โดยท่านเสริมกำลังพยาบาลและผู้ช่วยต่าง ๆ เต็มอัตรา

ท่านบอกว่าอะไรผมทำได้ให้ทำ อะไรไม่ไหว ท่านทำเอง

โดยเฉพาะฝ่ายคนงานและชุมชนชาวบ้าน

ที่นับว่าเป็นต้นแบบของนายกที่ถึงลูกถึงคนที่สุดในสายตาของผม

ขณะที่ผมก็ดูแลคู่เคียงกันไปโดยมีสองเทศมนตรีมาช่วยคือ #หมอปริวรรตอุดมศักดิ์ กับเทศฯ #สุชาติรัตนพาหุ

ส่วนเทศฯ #นิยมสุวรรณน้อย กับเทศฯ มนัส พงศ์ยี่หล้า นครศรีธรรมราช นั้นดูแลกองอื่น

๕) งานตาม (๑) (๒) และ (๓) ข้างต้น นับเป็นฐานสำคัญของการขยาย #ระบบบริการสุขภาพของเทศบาล เป็นโรงพยาบาลในเวลาต่อมาเมื่อผมย้ายออกแล้ว

ส่วนงาน (๔) และ (๕) นั้นมีสองงานเล็ก ๆ ที่ผมนำเสนอจนท่านให้ดำเนินการ คือ #ย้ายกองขยะ ออกจากสี่แยกคูขวาง กับ #รื้อทิ้งส้วมสาธารณะของเทศบาล ที่หัวถนน ศาลาประดู่หก และหน้าวัดชะเมา

เพราะคนงานทำความสะอาดกันไม่หวาดไหว

ข้อหลังนี้ผมแก้กรรมด้วยการให้แม่กับน้าพาสร้างส้วมชดเชยใน บวรนคร ที่ใคร ๆ ก็มาใช้กันทั้งเมืองนคร

ตลอด ๔๐ ปีที่ผ่านมาน่าจะเป็นล้านทุกข์แล้วที่มาถ่ายกัน

๖) #งานชุมชนชายขอบของเทศบาล

ที่ขณะนั้นเทศบาลยังไม่มีหน่วยพัฒนาชุมชน

ล้วนอยู่ในความดูแลของทีมงานสาธารณสุขมูลฐาน

และหน่วยอนามัยเคลื่อนที่

ผมได้โอกาสสัมผัสเรียนรู้สนิทสนมกับชาวนครอย่างกว้างขวาง

ที่สำคัญคือเมื่อ #กรมการปกครอง ริเริ่มพัฒนา #งานสาธารณสุขในเขตเมือง

ร่วมกับกระทรวงสาธารณสุข

และขอให้ผมไปช่วยในระดับประเทศ ท่านยินดีให้ผมไปอย่างเต็มที่

ถือเป็นการนำชื่อเสียงของเทศบาลนครไปขยาย

พร้อมกับเก็บเกี่ยวความรู้กลับมาทำที่นครกันอีกด้วย

๗) งาน #การทำแผนพัฒนาเทศบาล ที่ขณะนั้นยังไม่มีกองแผนงาน

ท่านนายกบอกผมว่า ให้ช่วยทำกับเจ้าหน้าที่ด้วย

ทำให้ผมได้เรียนรู้และเห็นภาพรวมของบ้านเกิดเมืองนอนอย่างแจ่มแจ้ง

รวมทั้งได้ทุ่มเททำแผนฉบับนั้นออกมาอย่างที่เชื่อว่าไม่ธรรมดา

จนหลายฝ่ายในเทศบาลบอกว่าเวลาประชุมทีไรใครไม่ค่อยกล้าเสนออะไร

มีแต่หมอที่เสนอเสมอ แล้วนายกก็ฟังและสนับสนุนเสมอ

งานนี้ได้ทราบจากผู้ใหญ่ในพรรคประชาธิปัตย์ขณะนั้น

ว่ามีบางเสียงตำหนิติเตียนผมมากที่มาทำงานให้นายกสมนึก

ขณะที่ผมถือว่าทำงานให้บ้านเมืองและชาวนครต่างหาก

๘) ในขณะนั้น ผมถูกแต่งตั้งจากจังหวัดให้เป็น #กรรมการระดับจังหวัด หลายงานด้านการศึกษา ศิลปวัฒนธรรมประเพณี

ท่านสนับสนุนส่งเสริมให้เข้าร่วมได้ทุกอย่าง

แถมยกทีมเทศบาลไปร่วมด้วยได้

ขณะเดียวกันที่ผมก็ขับเคลื่อนงานของ #สวนสร้างสรรค์นาครบวรรัตน์ ไปด้วย

ท่านก็สนับสนุนส่งเสริม บอกว่าล้วนเพื่อบ้านเพื่อเมือง

แถมบอกด้วยว่า " #โจเขามีหมอเป็นไอดอลแหละ "

๙) เมื่อผมขอโอนย้ายไปเป็นครูวิทยาลัยครู

ท่านทักว่าคิดดีแล้วหรือ

ครั้นขอลาออกเพื่อไปช่วย #สร้างมหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์

ท่านบอกว่าไปเลย มีอะไรให้ทางเทศบาลและเมืองนครช่วย ให้บอกได้ทุกเรื่อง

งานนี้ที่ช่วยมาก เพราะตอนนั้นผู้ว่าเมืองนครเปลี่ยนบ่อยแทบทุกปี

ทางจังหวัดพึ่ง #ลุงนิเวศน์เกตุชาติ ในนามประธานสภาจังหวัดมาก

ตั้งเป็น #ประธานกรรมการแก้ปัญหาที่ดินสร้างมหาวิทยาลัย

พวกเราได้ลุงนิเวศน์คอยประสานช่วยเหลือมากมายทั้งเบื้องหน้าและเบื้องหลัง

๑๐) ท้ายสุด เมื่อผมไปสร้างทำ หอจดหมายเหตุพุทธทาส อินทปัญโญ - สวนโมกข์กรุงเทพ

เมื่อท่านทราบก็ชอบมาก เพราะท่านนับถือท่านอาจารย์ด้วย

ชอบยกข้อธรรมของท่านพุทธทาสมาใช้เสมอ ๆ

พอกลับมานครคราวนี้เพื่อทำนั้นทำนี้

ท่านก็บอกว่าชอบ ๆ

เสียดายแต่เพิ่งลงตัว ยังไม่ทันเชิญมาอีก

แล้วพรุ่งนี้ผมจะไปกราบลานะครับ นายกครับ

ภาพนี้เมื่อ กค.๖๗ ที่ท่านมาเชียร์หลานที่บวรนคร

กับเมื่อสงกรานต์ปี ๒๙ เมื่อ ๔๐ ปีก่อนครับ

๑๕ เมษา ๖๙ ๒๐๕๐ น

บ้านบวรรัตน์ ท่าวัง เมืองนคร

https://www.facebook.com/photo?fbid=2078230193072092&set=pcb.2078230449738733